Home / Rheden-Regiobode (page 20)

Rheden-Regiobode

Eerste in serie online lezingen: ‘De zin van verhalen’

VELP – De nieuwe serie Ik-buurt-mee-lezingen kan online worden gevolgd. Dick van der Steen start woensdag 18 november om 20.00 uur met de eerste lezing van dit seizoen met als onderwerp: De zin van verhalen.

Ons leven is vol van verhalen. We bedenken ze, we vertellen ze, we luisteren er naar, we lezen romans, we kijken naar de televisie en gaan naar de bioscoop. Zonder verhalen was ons leven alleen maar een grote hoop los zand. Wij willen van alles, er gebeurt van alles, mensen beweren van alles, maar de samenhang ontbreekt. De functie van een verhaal is dat het dient als een rode draad: het zorgt voor een kader en binnen dat kader krijgen die losse elementen betekenis.
Die rode draden heb je in allerlei soorten en in de lezing komen vijf voorbeelden aan de orde: de Odyssee van Homerus, de Divina Commedia van Dante, Julie ou la Nouvelle Héloïse van Rousseau, de Don Juan van Hoffmann en l’Étranger van Camus. Vijf verhalen met elk een eigen type rode draad, een eigen type bril om naar de werkelijkheid te kijken.

Iedereen kan de lezing thuis via de computer volgen. Belangstellenden kunnen zich aanmelden door een e-mail te sturen naar bestel@eenpassievoorboeken.nl. Uiterlijk één uur voor de lezing ontvangt iedereen die zich heeft aangemeld een e-mail met daarin een link waarmee zij de lezing kunnen volgen. Van huis uit kunnen vragen worden gesteld per sms via een telefoonnummer dat ook in de mail wordt vermeld.

www.eenpassievoorboeken.nl

Harry Heling (93) deelde oorlogsherinneringen in verhalenwedstrijd

VELP – 75 Jaar Bevrijding. Wat een groot, nationaal feest had moeten worden, verliep door de coronacrisis in stilte. Herdenkingen werden in kleine kring gehouden, feesten geannuleerd. Ook de verhalenwedstrijd, die Cultureel Podium Jansen & de Feijter organiseerde in samenwerking met pop-upmuseum Rheden in Oorlogstijd, viel in het water. Ruim een half jaar na sluiting van de wedstrijd ziet de organisatie geen mogelijkheid hier op korte termijn nog een feestelijke prijsuitreiking aan te verbinden. En dus is besloten alle deelnemers een bescheiden prijs te overhandigen.

“We hadden gehoopt op een flinke verzameling van mooie verhalen”, vertelt Water Jansen van Cultureel Podium Jansen & de Feijter. Hij deed in maart dit jaar een oproep aan iedereen die zijn of haar belevenissen wilde delen onder het kopje 75 Jaar Bevrijding, in de breedste zin van het woord. “Net nadat we de wedstrijd uitschreven, brak de crisis los en verdwenen alle activiteiten rondom de bevrijding naar de achtergrond. We hebben nog geprobeerd de prijsuitreiking te verplaatsen naar september, maar de situatie rondom corona werd er maar niet beter op. Daarom hebben we nu de knoop maar doorgehakt en besloten de wedstrijd in stilte af te sluiten.”

Een klein tiental aan verhalen werd ingestuurd, veelal eigen oorlogsmemoires van oudere inwoners van Velp en omstreken. Noël van 11 leverde een mooie tekening aan. Ook Harry Heling (93) uit Velp stuurde zijn verhaal in. Oudere dorpsbewoners zullen hem kennen van zijn loodgietersbedrijf, jongere hebben Heling wellicht een keer op bezoek gehad in de klas op school. “Ik werd gevraagd op scholen te komen vertellen over wat ik in de oorlog had meegemaakt”, vertelt meneer Heling. “Dat was leuk om te doen. De jongens en meisjes luisterden altijd goed. Ze hadden daarvoor al een opdracht over de oorlog gemaakt, dus ze wisten wel een beetje waar ik het over zou hebben.”
In gesprek met de geboren en getogen Velpenaar blijkt Harry vol te zitten met verhalen. Hij weet namen, jaartallen en details feilloos op te sommen en belandt van het ene in het andere verhaal, hier en daar aangevuld door zijn vrouw, Berthy Heling – te Riele. Tussen twee haakjes: het stel was op 12 mei 60 jaar getrouwd en kon dit jubileum dus ook niet uitbundig vieren. Berthy kan zich hun ontmoeting nog goed herinneren: “Ik ging ‘s avonds op pad met mijn vriendin toen het licht van mijn fiets kapotging. We stapten op een groep jongens af met de vraag wie mijn lamp kon maken. En dat deed Harry. We zijn diezelfde avond nog gaan dansen.” En nu dus 60 jaar getrouwd, vier kinderen en drie kleinkinderen rijker.

Maar dat terzijde, het ging tenslotte om de oorlogsverhalen. Harry Heling weet nog goed hoe voor hem de oorlog begon. “Met muziek. Ik zie het nog zo voor me: de Duitsers trokken zingend door de Hoofdstraat op muziek van de Militaire Kapel. De muzikanten hadden allemaal een helm op en mooie glanzende, koperen instrumenten en de dirigent stond ervoor te zwaaien.” Een indrukwekkend schouwspel voor de 12-jarige Harry.
Hij herinnert zich de tanks die door Daalhuizen reden, de Engelse vliegtuigen die overkwamen. Ook voor inwoners van Velp bracht de oorlog gevaar met zich mee. “Ik weet nog dat ik peren aan het plukken was in de boomgaard achter onze winkel aan de Hoofdstraat. Ik was met de ladder de boom ingeklommen, maar sprong eruit. De Engelsen kwamen over en er werd flink geschoten. Ik kon ongedeerd de kelder in duiken.”
Meneer Heling stelde vele van dit soort herinneringen op schrift. De grote groepen evacués die vanuit Arnhem naar Velp kwamen, het knollen halen met de kruiwagen, stiekem naar Radio Oranje luisteren, de krijgsgevangenen die na Market Garden door de Hoofdstraat kwamen en tot slot de bevrijding. “Met het hele gezin brachten zij de nacht van 15 op 16 april door in de kelder. Rond 7.00 uur klonk geweervuur buiten en op de beplating van het kelderluik. Daarna hoorden we geschuifel bovenaan de keldertrap en een stem: ‘I am a British soldier. You are free!’ De oorlog was eindelijk voorbij.”

En zo bracht de verhalenwedstrijd meer mensen ertoe hun beleving van 75 Jaar Bevrijding op te schrijven. Of te tekenen, zoals Noël deed. Omdat er geen winnaar meer uit de bus rolt, hebben Cultureel Podium Jansen & de Feijter en de organisatie van het museum Rheden in Oorlogstijd besloten iedere deelnemer te bedanken met het boek ‘Sta een ogenblik stil’, waarin de oorlogsherinneringen van Rhedenaar Ot Hagen zijn gebundeld. “Niet de manier waarop we deze wedstrijd hadden willen afsluiten, maar een niet minder gemeend bedankje voor deelname”, aldus Walter Jansen.

Foto: Noël (11) tekende vliegtuigen, parachutespringers en bevrijde mensen: “Dankjewel!”

Ik hark in Ellecom daagt inwoners uit te dansen met een hark

ELLECOM – De initiatiefnemers van Ik hark in Ellecom hebben een leuke nieuwe actie bedacht om de sombere coronatijd wat op te vrolijken. Zij dagen Ellecomers uit om de Jerusalema dance challenge te dansen met een hark.

De Jerusalema dance challenge van Master KG wordt overal ter wereld gedanst als symbool van hoop, verbondenheid en plezier. De initiatiefnemers van Ik hark in Ellecom hopen dat zoveel mogelijk Ellecommers een eigen uitvoering van Jerusalema met hark insturen. Zij voegen de inzendingen samen tot een leuk clipje. Overal in het dorp kan de challenge worden opgenomen. De leukste inzending wordt beloond met vijf prachtige bladharken. Inzendingen kunnen tot 14 november in mp4-formaat gestuurd worden naar Olmo Borsboom via olmoellecom@hotmail.com of naar Henk de Jong via jongsluy@hotmail.com. Het team staat via tel. 06-30829156 klaar om hulp te verlenen bij het maken van de clip.

Christelijke boek- en cadeauwinkel De Plek sluit haar deuren

DIEREN – Na bijna 50 jaar sluit Christelijke boek- en cadeauwinkel De Plek in Dieren haar deuren. In 1973 begon het als Evangelisch Boekhuis, later werd het Boek- en Cadeauwinkel De Duif en de laatste jaren was er zelfs de mogelijkheid om een Escapeshop te boeken bij De Plek. De omzet liep al jaren terug, mede door de online boekwinkels. De vrijwilligers hebben tot het laatst toe geprobeerd de zaak draaiende te houden, maar dat is helaas niet gelukt. De uitverkoop is inmiddels gestart. Alles mag met 50 procent korting weg, behalve de Bijbels, daarvoor geldt 25 procent korting. De winkel is open op donderdag, vrijdag en zaterdag van 10.00 uur tot 14.00 uur.

Telefooncirkels geven veiligheid en rust

GEM. RHEDEN – De gemeente Rheden telt zeven telefooncirkels. De deelnemers bellen elkaar iedere ochtend. Zeker in de winter en nu in deze coronaperiode is dit telefoontje een geruststellend idee, een luisterend oor, maar ook een welkom sociaal moment vooral voor mensen die zich eenzaam voelen.

In deze periode zitten veel mensen alleen thuis. Bezoek ontvangen of ergens naartoe gaan is lastig. Even een ommetje maken of een boodschapje doen en een praatje maken kan niet zoals voorheen. De Telefooncirkels geven juist in deze periode een veilig gevoel.
Dagelijks tussen 9.00 en 9.30 uur bellen de deelnemers elkaar voor een praatje en wat extra aandacht. Zo is er elke dag even contact met iemand die vraagt hoe het gaat. Wanneer een deelnemer niet reageert, wordt actie ondernomen om te kijken naar de reden dat hij of zij niet opneemt. De vrijwilligers die de telefooncirkels openen en sluiten, bieden indien nodig ook extra ondersteuning.
In de gemeente Rheden zijn momenteel in de kerndorpen in totaal zeven cirkels actief. Nieuwe deelnemers worden zoveel mogelijk toegevoegd in een cirkel uit eigen dorp. De coördinator probeert bij de indeling rekening te houden met persoonlijke interesses. Een paar keer per jaar wordt er een gezellige bijeenkomst gehouden met alle mensen uit de cirkel.
Mensen die belangstelling hebben om deel te nemen aan een telefooncirkel, kunnen contact opnemen met coördinator Betsie Dam, tel. 0313 – 415207 of betsie.dam@upcmail.nl.

Zorgprofessionals werken samen onder vlag Een Plus

VELP – Bij het gezondheidscentrum aan de Rozendaalselaan in Velp wappert trots een vlag met de naam Een Plus. Veel mensen zullen denken dat dit de naam van het centrum is, maar dat klopt niet. Een Plus is het samenwerkingsverband van zorgaanbieders, die samen zorgen voor een breed en compleet aanbod in eerstelijns gezondheidszorg in Velp en Rozendaal. “Samenwerken is de enige manier om kwalitatief goede zorg te blijven leveren, die toegankelijk en betaalbaar is.”

De samenwerking is ontstaan toen de huisartsen en andere zorgverleners uit Velp tien jaar geleden besloten samen verder te gaan in één pand, vertelt Ward Mariman. Hij is sinds januari directeur van Een Plus – voluit de stichting Een Plus Samenwerking. “De tijd dat de vrouw van de huisarts ook zijn assistente was en de afspraken maakte is voorbij. De artsen realiseerden zich destijds dat samenwerken in één pand, met gedeelde faciliteiten en met andere zorgverleners onder één dak, veel voordelen heeft.”
Het gezondheidscentrum biedt onderdak aan acht huisartspraktijken met elk zo’n 2250 patiënten. Daarnaast hebben inmiddels ook zo’n 22 praktijken van andere zorgverleners uit de eerste lijn zich bij het samenwerkingsverband aangesloten. Denk aan paramedici, zoals fysiotherapeuten, diëtisten, ergotherapeuten, logopedisten, podotherapeuten en psychologen, maar ook aan thuiszorgorganisatie, de apotheek, de Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet en het laboratorium. Ongeveer de helft van hen heeft een ruimte in het gezondheidscentrum, anderen beschikken over een eigen locatie. “Het is goed om samen te werken en informatie uit te wisselen”, zegt Mariman. “De lijnen zijn kort en de medewerkers weten naar wie ze iemand het beest kunnen doorverwijzen als dat nodig is. Het is belangrijk van elkaar te weten wat de mogelijkheden zijn.”

Zorgprogramma’s

De zorgverleners trekken steeds meer samen op, bijvoorbeeld door gezamenlijke zorgprogramma’s te ontwikkelen. Mariman noemt het programma chronische pijn als succesvol voorbeeld. “Om onnodige doorverwijzing naar het ziekenhuis te voorkomen, kunnen patiënten met chronische pijn deelnemen aan dit programma. Dat is persoonlijker en eenvoudiger bereikbaar. In één ochtend hebben zij een gesprek met een huisarts, oefentherapeut en psycholoog. Samen komen zij dan tot één diagnose en als het nodig is wordt er ook door dit team behandeld. Dit is voor de patiënt prettig: hij ziet de bekende gezichten en blijft dicht bij huis. Aan de andere kant wordt een dure behandeling in de tweede lijn voorkomen.”
Een ander voorbeeld is de praktijk voor ouderengeneeskunde van Ester Bertholet. “Als een probleem te complex is voor de huisarts, kan deze doorverwijzen naar de praktijk van dokter Bertholet”, vertelt Mariman. “Samen met andere professionals die zijn gespecialiseerd in gezondheidszorg bij ouderen ziet zij de patiënt. Als de situatie verbeterd is, kan de patiënt weer terug naar de huisarts.”
De praktijk van Bertholet is een welkome aanvulling op Een Plus en de gezondheidszorg in Velp. “Velp en Rozendaal vergrijzen snel, er wonen veel oudere mensen. Dus krijgen inwoners hier relatief veel te maken met chronische ziekten. Je kunt niet iedereen maar naar de specialist in het ziekenhuis doorverwijzen als iets te complex wordt voor de huisarts. De praktijk voor ouderengeneeskunde zit daar nog tussen:, biedt ouderen zorg dicht bij huis, ontlast de huisarts en voorkomt dure trajecten in het ziekenhuis.”
Mariman ziet dat het belang van dit soort samenwerking steeds groter wordt. “Er komt steeds meer zorg bij de eerste lijn te liggen, huisartsen doen steeds meer en patiënten hoeven minder naar het ziekenhuis. Door slim samen te werken, blijft het aanbieden van zorg behapbaar.”

Preventie

Een Plus wil in de toekomst meer gaan werken aan preventie. Dat is volgens Mariman nog een flinke omslag. “Zorgverleners waren vroeger gewend naar de symptomen te kijken en op basis daarvan iemand beter te maken. Voorkomen dat mensen klachten krijgen of kijken naar de achterliggende oorzaak van klachten is nog relatief nieuw. Zo helpen we patiënten bijvoorbeeld met het aanwennen van een gezonde leefstijl. Dit kan bijvoorbeeld door een huisarts in samenwerking met een diëtist en een leefstijlcoach.”
Aan de andere kant komen ook veel mensen bij de huisarts die hier eigenlijk niet aan het goede adres zijn, zij hebben problemen die niet medisch van aard zijn. “Veel klachten zijn terug te leiden naar sociale problemen, zoals schulden of eenzaamheid. Ik zou graag de samenwerking met maatschappelijke instellingen verbeteren, zodat een huisarts bijvoorbeeld ook kan doorverwijzen naar de schuldhulpverlening. Daarvoor wil ik betere contacten met de gemeente. Die contacten liggen er wel,maar daar valt nog veel meer uit te halen.” Er was een grote conferentie gepland waar veertig medewerkers van de gemeente en zorgprofessionals van Een Plus met elkaar ideeën uit zouden wisselen, maar die is door corona op de lange baan geschoven.

Digitaal

Een andere ontwikkeling, die door corona flink is versneld, is het inzetten van digitale techniek binnen de praktijken. “Die volle wachtkamers, dat kan nu niet meer. Dus moet er iets veranderen. Met het spreiden van spreekuren is veel te doen, maar denk ook eens aan digitale consulten. Mensen hoeven niet altijd de dokter, fysiotherapeut of diëtist persoonlijk te zien. “Patiënten kunnen steeds meer zelf doen. Denk aan thuismonitoring van bloeddruk of doen van oefeningen. Voor een onderhoudsgesprekje is videobellen ideaal. En voor mensen die hier angst voor hebben: dat snappen we en die mensen helpen we, maar het is echt niet moeilijker dan facetimen met de kleinkinderen”, voegt Mariman lachend toe.

www.eenplus.nl
info@eenplus.nl

Sinterklaasactie van Rheko

RHEDEN – Sinterklaas komt al bijna in het land. Ook dit jaar houdt de Rhedense korfbalvereniging Rheko een Sinterklaasactie, waarbij allerlei lekkers te koop is. Dit jaar wordt er niet langs de deuren gegaan, maar staat de vereniging op twee plekken in Rheden in de buurt van de supermarkten. Op vrijdag 13 en zaterdag 14 november zijn er speculaastaarten, speculaaspoppen, chocoladefiguren en jute zakken te koop. In Rheden en De Steeg worden flyers verspreid waarop meer informatie over de verkoop te vinden is.

sinterklaasactie@rheko.nl

40 Jaar Creatief’80

RHEDEN – Teken- en schilderclub Creatief ’80 uit Rheden bestaat veertig jaar. In verband met de pandemie wordt dit bescheiden gevierd met een expositie in het Dorpshuis in Rheden.
De schilderclub werd in 1980 opgericht door een paar enthousiaste schilders die in groepsverband wilden tekenen en schilderen. En nog steeds komen zij wekelijks samen op woensdagmiddag om gezamenlijk aan de slag te gaan met hun hobby. Onder het genot van een kop koffie of thee bekijken zij elkaars werk en stimuleren elkaar zoveel mogelijk. Maar ieder moet het zelf doen. Ook het portret tekenen wordt beoefend. Menig persoon heeft al eens model gezeten. In de zomermaanden is er voor de liefhebbers gelegenheid om buiten op verschillende locaties te tekenen of te schilderen. Helaas staan de activiteiten in deze periode op een laag pitje.
Naar aanleiding van dit veertigjarig bestaan, ist er een expositie te zien in het Dorpshuis te Rheden. Tot half april zijn werkstukken van leden te bezichtigen tijdens de openingstijden van het Dorpshuis.

GelrePas in modern jasje gestoken

RHEDEN – Vanaf 1 januari 2021 krijgt de vertrouwde GelrePas een nieuw jasje, ook in de gemeente Rheden. Vanaf dan hoeven gebruikers geen kortingsbonnen meer te knippen en geen rekeningen meer op te sturen. Via een vernieuwde website en een app op de mobiel is snel en makkelijk te zien wat er in de buurt te doen is met de pas.

Bij de nieuwe GelrePas, die mensen ook nog fysiek ontvangen, krijgen pashouders een persoonlijk tegoed. Dat kunnen ze inzetten voor alle activiteiten binnen het Gelrepas-programma. De hoogte van dat tegoed hangt af van de leeftijd van de pashouder. Het saldo van het tegoed kan bekeken worden via de app en website. Ook kunnen pashouders deze opvragen via een aanbieder van een activiteit of via de gratis klantenservicelijn van de GelrePas. Mensen die niet beschikken over een computer en/of smartphone kunnen gebruik maken van de computers in de bibliotheek. Ook de vrijwilligers van de formulierenhulp van Humanitas kunnen helpen.
“Met de vernieuwing van de GelrePas wordt het voor onze inwoners niet alleen makkelijker om gebruik te maken van de pas, er is ook meer keuze. De onderverdeling zoals wij die in onze gemeente kenden, is er niet meer. Inwoners hebben nu een maximaal tegoed dat zowel voor sport- als culturele activiteiten ingezet kan worden”, aldus wethouder Gea Hofstede.
De GelrePas bestaat ruim 25 jaar en is inmiddels een begrip in Arnhem, Rheden en de regio. De GelrePas is er speciaal voor mensen die een minimaal inkomen hebben. In Rheden geldt dit voor inkomens tot 120 procent van de bijstandsnorm. Voor gezinnen met kinderen ligt deze grens voor de kinderen op 150 procnet. De pas is dan gratis. Een GelrePas aanvragen kan via www.rheden.nl/gelrepas. Het aanbod van activiteiten is te vinden op www.gelrepas.nl. De pas is beschikbaar in de gemeenten Arnhem, Duiven, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort en Zevenaar. Iedere gemeente hanteert haar eigen pastegoeden (per leeftijdscategorie) en criteria voor het aanvragen van de pas.

Beren terug op Callunaplein

DIEREN – Het kunstwerk met de drie ijsberen is weer terug op het Callunaplein. Nog veilig ingepakt zolang er nog wordt gewerkt op het plein, maar de dieren staan in ieder geval alweer op hun oude plek. Tot grote opluchting van veel inwoners van het dorp, die gehecht zijn aan de beren. De ijsberen, in 1987 gemaakt door kunstenares Maïté Duval, zijn eind 2019 weggehaald. De sokkels waren beschadigd en niet langer veilig. Het was altijd de bedoeling dat het kunstwerk terug zou keren als het Callunaplein zou worden opgeknapt. Sinds begin september wordt er gewerkt aan het plein. De komende weken worden de werkzaamheden afgerond en zullen de beren weer te zien zijn op hun vertrouwde plek.