Rheden voelt zich gedwongen tot uitkleden ondersteuning sociaal domein

0279511_euros__geld__munten_2.jpg

GEM. RHEDEN – De gemeente Rheden kondigt ‘noodzakelijke bezuinigingen’ aan. In de Kadernota, die in juli door de gemeenteraad wordt besproken, stelt het college maatregelen voor om de financiële tekorten zoveel mogelijk te beperken. Schrappen in sociale regelingen, een hogere OZB en betaald parkeren behoren allemaal tot de mogelijkheden.

“We voelen ons voor het blok gezet”, zegt wethouder Dorus Klomberg, die financiën in zijn portefeuille heeft. Net als alle gemeenten heeft Rheden te maken met oplopende kosten en dalende inkomsten. Er komt steeds minder geld vanuit Den Haag en per 2026 zijn er heftige kortingen vanuit het gemeentefonds.
De oplopende kosten komen grotendeels door een uitbreiding van de gemeentelijke taken, prijsstijgingen en een toenemende behoefte aan zorg bij de inwoners. “In 2015 zijn taken uit het sociaal domein vanuit het Rijk naar de gemeente overgeheveld met het idee dat de gemeente deze efficiënter en goedkoper zou kunnen uitvoeren. Maar door dit dichtbij de burger te organiseren, werd het aanvragen van zorg laagdrempelig. De vraag nam dus toe en de prijzen stegen, maar dit loopt uit de pas met wat we van de overheid krijgen”, verklaart Klomberg de situatie.

Sociaal domein

Het is dan ook in het sociaal domein dat de meeste regelingen en subsidies sneuvelen. “Dit zijn veel kleine maatregelen die samen een flink bedrag opleveren”, legt Klomberg uit. “En maatregelen die we meteen kunnen nemen. Als gemeente is er maar zo’n 20 tot 25 procent van het totale budget waar je direct iets mee kan doen. En dat zijn vooral de bedragen die naar lokale instanties en individuen gaan.” Aan de andere kant zijn dit ook regelingen die, mocht het financieel kunnen, weer kunnen worden opgezet.
Het is een pittig lijstje dat het college voorstelt aan de gemeenteraad. Denk aan het stopzetten of minimaliseren van financiële bijdrages aan minimabeleid. schuldhulpverlening, dorpshuizen, onderwijs, sport, preventie op het gebied van gezondheid, cultuur. Concrete voorbeelden zijn bijvoorbeeld het stopzetten van de gemeentepolis en het kindpakket, het verlagen van de inkomensgrens voor een Gelrepas, het stopzetten van subsidies op sportstimulering en het stopzetten van subsidies om inwonersinitiatieven te ondersteunen. En dat is nog maar een deel van de maatregelen die het college voorstelt. Wat voor effect het stopzetten of minimaliseren van dit soort ondersteuning op de lange termijn heeft, daar kan Klomberg nog niets over zeggen.
Het college doet deze voorstellen zeker niet van harte, zegt Klomberg: “We denken een goed stelsel aan voorzieningen te hebben opgebouwd in de gemeente Rheden en nu moeten we een aantal zaken terugdraaien en kritischer kijken naar wat we kunnen. Dat raakt veel inwoners en het raakt ons als college ook.” De wethouder benadrukt dat de meest kwetsbare mensen worden ontzien.

Betaald parkeren

Maar ook op de andere beleidsterreinen worden pittige keuzes gemaakt. De bibliotheken blijven weliswaar in stand, maar worden ‘versoberd’ en de loketten voor burgerzaken in Velp en Dieren sluiten zodra het nieuwe gemeentehuis in De Steeg klaar is. Om meer inkomsten te genereren moet de OZB met 20 procent omhoog naar het Gelders gemiddelde, stijgen andere lokale lasten, moeten over parkeerkaarten voor gehandicapten leges worden betaald en wordt onderzocht wat betaald parkeren op gaat leveren. “In de parkeergarage in Dieren kunnen we dit sowieso invoeren”, zegt Klomberg. “Daarnaast gaan we onderzoeken of betaald parkeren mogelijk is in de dorpscentra. We hebben weinig ruimte om eigen middelen re creëren, dus die moeten we allemaal aanspreken.”
Ook wil de gemeente scherp naar de eigen organisatie kijken om te zien wat er goedkoper kan. “Dat betekent bijvoorbeeld dat we vacatures langer open laten staan of besluiten bepaalde projecten niet te doen, zodat we besparen op externe inhuur en programmakosten”, geeft Klomberg als voorbeeld. Een duidelijk voorbeeld is het voorstel om vanaf de volgende collegeperiode één wethouder minder aan te stellen. Ook wil het college ‘slimmer organiseren’. “Dat is natuurlijk best vaag. Maar we willen kijken hoe we hetzelfde kunnen leveren met minder kosten. We stellen ons eerst de vraag: moeten we dit doen en zo ja, kunnen we het ook minder doen?”

Toekomst

Zolang er vanuit het Rijk niets verandert, en daar ziet het er met het huidige hoofdlijnenakkoord niet naar uit, ziet Klomberg het somber in. “We stoeien hier natuurlijk al jaren mee en we sluiten al jaren met een negatief resultaat. De ‘stofkam-methode’ hebben we nu wel gebruikt. We zullen dan naar andere maatregelen moeten zoeken.”
Op advies van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft Rheden de begroting voor 2025 sluitend gemaakt, maar voor de jaren daarna nog niet. Hiermee willen de gemeenten een signaal afgeven aan Den Haag. “We willen laten zien waar het het schip strandt. Wat onze tekorten zijn en wat dit betekent voor de inwoners”, aldus Klomberg. De gemeente Rheden staat dan ook achter het voornemen van VNG om met het Rijk een discussie aan te gaan over de taken van de gemeente. “Misschien moet de gemeente maar minder taken gaan uitvoeren. Daar moeten we het komend jaar maar eens over hebben”, zegt de wethouder.

De gemeenteraad van Rheden moet nog spreken over dit voorstel van het college. De voorbereidende agenda is op 20 juni. op 2 juli wordt een besluit genomen.

1 REACTIE

  1. Aan wethouder Klomberg:
    Maak een serieuze aanvang met onderstaande:

    “Ook wil de gemeente scherp naar de eigen organisatie kijken om te zien wat er goedkoper kan. “Dat betekent bijvoorbeeld dat we vacatures langer open laten staan of besluiten bepaalde projecten niet te doen, zodat we besparen op externe inhuur en programmakosten”, geeft Klomberg als voorbeeld. Een duidelijk voorbeeld is het voorstel om vanaf de volgende collegeperiode één wethouder minder aan te stellen. Ook wil het college ‘slimmer organiseren’. “Dat is natuurlijk best vaag. Maar we willen kijken hoe we hetzelfde kunnen leveren met minder kosten. We stellen ons eerst de vraag: moeten we dit doen en zo ja, kunnen we het ook minder doen?”

    Vergeet daarbij vooral niet om de vele onnodige onderzoeken, die de gemeente jaarlijks bij externe bureaus uitzet, te schrappen. Deze zijn bijzonder kostbaar en ambtenaren kunnen m.i. prima zelf onderzoeken verrichten. Daar zijn ze voor opgeleid, en worden ze tenslotte voor betaald. Succes!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.