Retrospectief: Kunstmest was wondermiddel voor boeren

0272148_Kunstmest.jpg
Een boer met schapen

Veehouders mogen nu dan grote problemen hebben met mestoverschotten en overproductie, in vroeger tijden was dat juist andersom. Er was een groot tekort aan meststoffen om meer gewassen van de gronden te halen. De komst van kunstmest ruim honderd jaar geleden, was dan ook zeer welkom. Het duurde wel een tijd totdat de boeren overtuigd waren van de werking van dit nieuwe middel om de groei van de gewassen te stimuleren. Maar na een aarzelend begin ging men toch massaal over tot dit ‘wondermiddel’.
Op de Veluwe maakte de landbouw rond 1885 voor het eerst kennis met kunstmest. Voordien waren de boeren afhankelijk van de natuurlijke bemesting. Koeien werden elke avond op stal gezet om zoveel mogelijk mest te verzamelen. Op de heidegronden werden plaggen gestoken voor de potstal. Samen met de mest van de koeien leverde dit prima materiaal op om het land vruchtbaarder te maken, Veel boeren hadden een koppel schapen (foto) die de nacht doorbrachten in de kooi en zodoende zorgden voor de ‘broodnodige’ mest. Dertig schapen konden voldoende mest leveren voor ongeveer een hectare bouwland. Ook de akkerbouw was in die tijd niet winstgevend.
Door de overheid werd de kunstmest aangeprezen. De boeren in deze streek hadden weinig vertrouwen in de uitvinding. Een oudere boer zei: “Dat witte grij stink niet. Doar is niks an. A’j ut niet kunt ruuken ku’j d’r ok niet mee mesten.” De boer van De Haar in Hall wilde het wel proberen. De boeren zagen hoe slakkenmeel en kalizout op het land werden gestrooid. Het resultaat van deze bemesting was verbluffend. Meer boeren ging het volgende jaar dit proberen. De boeren hadden met de kunstmest nog nooit zulke goede gewassen gezien.
In Loenen en omgeving kregen de boeren ook voorlichting over de kunstmest. Bij de loswal aan het Apeldoorns Kanaal kwam een voorlichtingsboot te liggen. De boeren werden opgeroepen om kennis te nemen van deze nieuwe methode om meer producten van het land te halen. De verkoop ging eerst moeizaam maar later toen ze de resultaten zagen ging het vlotter. Wat een boer niet kent…. De Coöperatie verkocht later een grote hoeveelheid kunstmest.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.