Een Stief Kwartiertje: Democratische legitimiteit

De meeste mensen deugen, hebben we in het boek van Rutger Bregman kunnen lezen. En als we de mensen zouden vragen wat deugdzaam is, dan krijgen we een heel fraai rijtje menslievende en sociale eigenschappen, waaruit we zouden kunnen concluderen dat het grootste deel van de mensheid de stelling onderschrijft. Uiteraard zal ook gewezen worden op de geschiedenis van de mens, gevuld met vele conflicten. Inmiddels weten we dat Vladimir uit Moskou in ieder geval niet deugt, het volk is een speelbal in zijn handen, die hij manipuleert, paait en misbruikt om zijn eigen ego geschiedkundig op te poetsen. De wil van welk volk dan ook is ondergeschikt aan zijn machtsdenken, hij bepaalt wie deugt en wie niet. De geschiedenis heeft dit fenomeen al menig keer laten zien en al klinkt elke keer daarna de dooddoener ‘dit nooit meer’, toch trekken we van conflict naar conflict, onderwijl heftig gebarend waarom het niet lukt om te bewerkstelligen wat de meeste mensen willen.

De meeste mensen willen geen oorlog, nagenoeg alle mensen, sterker nog, nagenoeg iedereen beweert tegen oorlog te zijn, maar wat is de wil van het volk en wie bepaalt die? Het antwoord is even simpel als verwarrend. Bestaat er sowieso een wil van het volk?
Laten we dicht bij huis blijven. Eerdaags hebben we hier gemeenteraadsverkiezingen. De lokale problemen steken heel schril af bij het huidige wereldgebeuren, maar aangezien we allemaal deel uitmaken van de geschiedenis, is er sprake van invloed; we participeren, in ieder geval op papier.

In deze verkiezingstijd vliegen de fraaiste termen ons leven binnen. Burgerparticipatie is een bekende, net als democratische besluitvorming, algemeen draagvlak, inspraak en meepraten. In de gemeente Rheden hebben ze nu een nieuwe variant: de democratische legitimiteit. Die wordt door de politieke partijen uitgelegd als de wettelijke basis om macht uit te oefenen over de burgers. Dat is op zichzelf juist en aangezien gemeenteraadsleden gekozen zijn door de burgers, zijn hun besluiten legitiem. Burgerparticipatie is een groot goed, maar desondanks vaak ook een heikel onderwerp.

Zo wordt er al tijden gesteggeld over het Masterplan Veluwezoom. Over het Nationaal Park Veluwezoom en met name de Posbank wordt hard gevochten. Uiteraard is de opzet dat alle betrokkenen het eens moeten worden over de wijze waarop het gebied moet worden beheerd c.q. ontwikkeld met het oog op de belangen van al die betrokkenen, inclusief de flora en fauna. Inwoners, ondernemers, natuurorganisaties, dorpsraden en belangenverenigingen hebben er hun mening over gevormd, maar die werd inzake de al dan niet afsluiting van de Posbank door de gemeenteraden van Rheden en Rozendaal niet gehonoreerd, omdat er geen sprake zou zijn van democratische legitimiteit. Want al die clubs hebben maar een beperkte achterban en zijn dus maar een deel van het volk, niet hét volk. De vraag is of wettelijk recht in alle gevallen ook een legitiem recht is.

Democratische legitimiteit veronderstelt handelen in de geest van het volk, maar iedere volksvertegenwoordiger heeft ook een eigen mening en visie én altijd partijbelangen, vaak ook eigen belangen en als die doorgedrukt worden dan wordt democratische legitimiteit een rechtsgeldige doctrine, gebaseerd op macht. Naast macht en middelen dien je voor het eigen gelijk een tegenstander te hebben en vaak is dan de oplossing het nieuwe conflict. Als de meeste mensen deugen dan is vredesgezindheid de wil van het volk en die staat haaks op het uitoefenen van macht.

Desiderius Antidotum

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.