Home / Nieuws / Honderdtwintig kilo ingrediënten voor plastic soep

Honderdtwintig kilo ingrediënten voor plastic soep

VELP – In maart ruimden zeven Velpenezen en een Presikhaafse zwerfvuil op in de Velperwaarden. Ze kennen elkaar als wandelmaatjes, buren of via de IVN-afdeling Oost-Veluwezoom. Wat begon als opruimactie voor Schone Oevers, liep al snel uit de hand. Naast de oever raapten ze uiteindelijk een kwart van de hele uiterwaard schoon. Dit lukte dankzij afstemming met de grondeigenaren. Binnenkort zijn de weilanden, hagen, greppels en struinpad weer vrij van zichtbaar plastic en andere zooi. Zo kan de aanwezige natuur weer wat meer zichzelf zijn.

Naast de IJsselbrug blijken de weilanden behoorlijk vervuild met veel plastic. Dit varieert van pas ingewaaid vuil tot oud en grotendeels vergaan kunststof. De vrijwilligers vonden een willekeur aan rubber en kunststof auto-onderdelen, verpakking van snacks en fastfood, to-go-koffiebekers, blikjes, transportplastic voor beschermen en vastzetten van lading, landbouwplastic, piepschuim en veel typen zakken en folie. Op de oever van de rivier, langs de recente hoogwaterlijn, troffen ze aanstekers, heupflesjes, wattenstaafstokjes, sluitstrips en flesdoppen, kapotte huishoudemmers, piepschuim, snackverpakkingen softdrinks en frisdrankflesjes.
De Velperwaarden hebben een bijzondere ligging naast de brug. Overdag ligt er een deken van verkeersgeluid. De westenwind waait direct vanaf de brugzijde. Dat verklaart de aanwezigheid en verspreiding van veel afval. In februari kwam daar nog de combinatie van hoogwater en bij, met het in- en uitstromen van rivierwater. De felle noordoostenwind spoelde veel drijfplastic in de hoek van de dijk. Ook dit is inmiddels weggehaald en afgevoerd – nog net vóór de storm in maart. Zo is bijvoorbeeld het vogelplasje net op tijd verschoond gebleven van veel plastic-overlast.
Onder het motto ‘zwerfafval houden we alleen samen uit de natuur’, schoonden de rapers het gebiedje. In vijf middagen hebben zij heel wat afval verzameld. De totale oogst bedroeg zestien volle zakken, naar schatting 120 kilo. Deze zijn op verzoek afgevoerd door gemeente Rheden, Natuurmonumenten en boerderij IJsseloord. Eind maart worden de laatste meters gelopen.

Kleine deeltjes

Het afvalrapen is nodig, omdat plastic in de natuur langzaam maar gestaag verweert door natuurlijke processen. Wind, neerslag, straling van de zon, hoogwater met slib, maar ook mestinjectie versnellen het afbraakproces van plastic. Deze afbraak een versnippering en geen vertering: er blijft uiteindelijk een microscopisch fijne plastic soep achter, die via bodem water en lucht ook plant, dier en mens binnendringt.
Onder de brug is een tussenfase daarvan goed te zien. Daar waaien plasticsnippers vanaf het fietspad naar beneden. Ook stromen kleine stukjes door de hemelwaterafvoerpijpen van het fietspad het weiland in. Daar wordt de plastic soep als het ware opgediend. Een volgend hoogwater draagt het dan weer verder. De afvalrapers hebben daarom Rijkwaterstaat gevraagd om de goot naast het fietspad naast de snelweg te vegen.
Later dit voorjaar rapen de vrijwilligers nog het talud naast het viaduct schoon. Dan wordt het meldpunt zwerfvuil van Rijkswaterstaat gevraagd om deze gootzooi op te halen. De wei naast de brug is nu schoon, maar wordt helaas zienderogen alweer vervuild. Daarom wordt vanaf dit voorjaar het afval met een zwerfafval-app getagd en geregistreerd. Zo krijgen de rapers een idee hoe snel het naast de brug vervuild raakt met troep.

Visitekaartje

Ten slotte is er nog het recreatieve en forensenverkeer. Het fietspad op de Schaapdijk naast IJsseloord en de Broekdijk langs de Velperwaarden wordt veel gebruikt door fietsers en wandelaars. Datzelfde geldt voor de Lathumseveerweg, des te meer sinds het nieuwe stuk wetland door Natuurmonumenten langs de Velpse beek werd aangelegd. In de laatste jaren zie je op beide routes steeds meer langzaam verkeer. Uiterwaard en Beemd vormen de entree van het dorp, een soort visitekaartje.
Ook langs deze fietsroutes richting Velp is op veel plekken zwerfvuil te vinden. Dit is volgens de vrijwilligersgroep afkomstig van passanten, hangplekken en stille drinkers, snelwegen en soms illegale stort. Ook naast de A348 valt nog wel wat op te ruimen.
Anita, Anja, Caroline, Jacqueline, Jeroen, Maaike en Stan vragen dan ook iedereen die geniet van de uiterwaarden, om het eigen afval vooral mee naar huis te nemen. “Zwerfvuil naast en in de leefgebieden van planten en dieren willen we niet schouderophalend accepteren. Zo houden we samen Natura2000 gebied Velperwaarden afvalvrij. Plastic mag geen natuurverschijnsel worden.”

Tekst : Jeroen Boland
Beeld: Maaike Dijkstra, Jeroen Boland

Lees ook

Steunouders gezocht in regio Rheden en Rozendaal

GEM. RHEDEN / ROZENDAAL – Incluzio Rheden is op zoek naar vrijwillige steunouder(s) die een …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.