Home / Brummen-Regiobode / Grote waardering van Rus Gregorie voor Loenense broers Methorst

Grote waardering van Rus Gregorie voor Loenense broers Methorst

LOENEN – Eén van de verhalen die staan opgetekend in het boek Herinneringen aan de oorlogsjaren in Loenen, is de bijzondere geschiedenis van de Russische soldaat Gregorie. Hij bracht de winter van 1944 – 1945 door in een boshut bij de broers Willem en Gerrit Methorst.

Willem Methorst en zijn vrouw Dirkje waren in de oorlog de uitbaters van het (toen nog bestaande) chauffeurscafé Klein Groenendaal in de buurtschap Groenendaal bij Loenen. Aan de drukke weg van Arnhem naar Apeldoorn was het een komen en gaan van mensen. Bovendien was het frontgebied, waar toen de Duitsers dag en nacht heen en weer raasden. Achter het bekende café woonde Willems broer Gerrit Methorst.
De toen 21-jarige Rus Gregorie verbleef van 12 september 1944 tot de bevrijding op 16 april 1945 in de ondergrondse hut in het bosgebied De Raamberg van de Loenermark. Vele dagen en nachten zat hij daar alleen, altijd was er de angst om ontdekt te worden. Toch liep het goed af. In het boek Herinneringen aan de oorlogsjaren in Loenen hebben Jan Janssen en Adriaan Blom het bijzondere verhaal van de broers en hun Russische ‘gast’ beschreven.

Gerrit Methorst stapte een dag niets vermoedend door de tuin achter zijn huis. Hij schrikt, wanneer de deur van zijn aardappelkeldertje plotseling een stukje open ziet gaan en een wenkende vinger hem beduidt om binnen te komen. In het schemerdonker staat Gerrit tegenover een jonge magere man, die hem smekend de handen op de schouders legt en in gebroken Duits vraagt: “Ik ben een Rus, je zult me toch niet verraden?” Gerrits actie was snel, want buiten op een paar meters van het huis stonden de Duitse soldaten wat te eten. Ze hadden gelukkig niets in de gaten.

Bomaanval

Even later, toen de vijand was verdwenen en Gerrit ook zijn broer Willem erbij had gehaald, kon de Rus in de huiskamer van de familie Methorst even op adem komen en zijn verhaal vertellen. Het bleek te gaan om de Rus Gregorie Skriptshenko, die in 1941 na een opleiding voor soldaat aan het front moest vechten. Al gauw werd hij gevangen genomen door de Duitsers, waarna hij als krijgsgevangene van Warschau via Berlijn op het vliegveld Deelen moest werken. Tijdens een verrassende bomaanval door de geallieerden wist de Rus te vluchten. Hij kende de wraakzucht van de Duitsers. Hij had drie jaar onder barre omstandigheden moeten werken, hij ging van het ene kamp naar het andere. Na zijn zwerftocht door de Loenense bossen kwam hij als een opgejaagd dier bij de familie Methorst terecht.

Boshut

De broers besluiten de Rus te helpen onderduiken en bouwen voor hem een ondergrondse boshut in de Loenermark dat verwarmd wordt door een schipperskacheltje. De winter wordt zeer koud. De Methorsten denken aan de jongen die daar alleen in zijn hut zit. Toch telkens als zij de jongen eten brengen, toont hij zijn dankbaarheid voor de hulp met de woorden ‘prima, prima’. Methorst hoorde ook vaak dat de jongen zei: “Ik ben nog zo jong, ik wil graag blijven leven.” Twee of drie keer per week sluipen Gerrit en Willem Methorst, als het rustig is met de Duitsers in de buurt, naar de hut waar Gregorie de tijd vult met houtsnijden.
Gregorie wordt ziek en de broers zien zich genoodzaakt de Rus uit de hut te halen en hem over te brengen naar een schuilhut. De dokter uit Beekbergen onderzoekt hem en geeft medicijnen. Hij knapt weer op een gaat terug naar de ondergrondse hut in de Loenermark. Op de oudejaarsdag 1944 valt er sneeuw en de broers kunnen niet naar de hut. Te gevaarlijk om ontdekt te worden. Gregorie probeert dan zijn potje te koken. Hij zit daar dagen en wekenlang alleen. Hij leefde er als een dier, maar vol goede moed en helder en fris van geest.

Bevrijding

Eindelijk, in de lente 1945 komt de bevrijding als de Canadese tanks op 16 april langs de Groenendaal rollen. Gregorie slaat het mos en dennennaalden van zich af en dan volgt na zeven maanden het afscheid van van de familie Methort waaraan hij zoveel te danken heeft. De familie moet de vriendelijke sympathieke jongen laten gaan. Bij het weggaan dachten beiden: die zien we nooit meer terug.
Toch zou het anders lopen. In april 1965, precies 20 jaar nadat Gregorie uit Groenendaal was vertrokken, kwam iemand van de Russische ambassade de groeten overbrengen van een goede patriot. In de zomer van 1965 ontvingen Gerrit en Willem een uitnodiging van de ambassadeur in De Haag. Zij kregen een onderscheiding in de orde der USSR Vaderlandse oorlog 2e rang. Zij kregen met een telegram na twintig jaar weer een levensteken van Gregorie.
Een grote wens van de broers ging in vervulling in oktober 1966 toen zij op uitnodiging van de Sjovetregering een bezoek brachten aan Rusland. Hier konden ze 21 jaar na de oorlog de persoon weer begroeten die zeven maanden lang onder barre omstandigheden bij hen was ondergedoken. Ook hier werden de mannen uitvoerig gehuldigd.

Foto: De broers Gerrit en Willem Methorst met Rus Gregorie bij hun weerzien na 21 jaar

Lees ook

Nieuwkomers ondertekenen participatieverklaring

BRUMMEN – Ondanks alle maatregelen omtrent het coronavirus, was het voor drie nieuwkomers Olga, Nahle …

One comment

  1. William Methorst

    This is a wonderful account of my parents and my uncle . They were very courageous and were at great risk in these treacherous times,

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.