Home / Doesburg-Regiobode / Doesburg eert verzetsheld Freek Somsen

Doesburg eert verzetsheld Freek Somsen

DOESBURG – Vrijdag 24 januari kreeg het pad tussen de Schout bij Nacht Doormansingel en de Kloostersteeg in Doesburg officieel de naam Freek Somsenpad. De onthulling van het naambord werd verricht door de kleindochter van de verzetsheld, Mariska Banda-Somsen en Jaap van Gelder, de zoon van de ondergedoken familie Van Gelder.

Na drie eerdere initiatieven is het Henk IJbema van Het Huis Doesburg gelukt. Het Doesburgse college van B&W gaf na een positief intern advies in september 2019 goedkeuring aan IJbema’s voorstel het pad te vernoemen naar verzetsheld Somsen. Op 26 januari 2020 was het tachtig jaar geleden dat Somsen trouwde met Johanna Wilhelmina Beek en die trouwdag was een passend moment voor de onthulling van het naambord, ook in het licht van 75 jaar Vrijheid.

De verzetsheld Frederik Hendrik Somsen werd in april 1944 gearresteerd door de SD – de Duitse Sicherheitsdienst – en stierf op zijn 26e verjaardag, 5 september 1944, in Kamp Vught voor het vuurpeloton.

Freek Somsen kon zich in de oorlog niet neerleggen bij de Duitse bezetting. Omdat hij stelling nam tegen de vervolging van joodse Nederlanders raakte hij al snel betrokken bij het helpen vinden van onderduikadressen voor joodse medeburgers. Na een oproep voor de Arbeitseinsatz in Duitsland moest Somsen echter zelf onderduiken; hij verdween in het illegale verzet. Er vormde zich een kleine verzetsgroep rond Somsen, waarin hij bekend staat onder de schuilnaam Joop Haneman. In zijn strijd tegen de bezetter nam Somsen deel aan overvallen op distributiekantoren. Hij werd leider van de KP (knokploeg) Laag Soeren.

Somsen koos daarbij bewust voor een zwervend bestaan, om zo de bezetter op een dwaalspoor te zetten. Door deze werkwijze kon hij ‘zijn’ joodse mensen ook het beste verzorgen. In april 1943 kreeg het joodse gezin van Israël Van Gelder, uit de Bergstraat 57 in Doesburg, te horen dat alle nog aanwezige Doesburgse joden naar Vught moesten worden overgebracht. Israël Van Gelder, diens vrouw Marianne en hun pasgeboren zoontje Jaap worden met behulp van Somsen naar gescheiden onderduikadressen gebracht. Marianne en haar zoontje Jaap worden in eerste instantie naar een plek gebracht in de Onzalige Bossen ten zuiden van Dieren. Zij komen uiteindelijk in Utrecht terecht.

Later kwam de SD Somsen toch op het spoor. In april 1944 werd hij gearresteerd en opgesloten in de gevangenissen in Scheveningen – Het Oranjehotel – en Arnhem; kort daarna volgde transport naar Kamp Vught. Hier stierf hij in september voor het vuurpeloton.
Het gezin Van Gelder keert na twee jaar onderduiken in 1945 terug in hun woning in de Bergstraat in Doesburg. In het Herdenkingswoud Joop Westerweel in Ramat Menashe in Noord-Israël heeft de familie Van Gelder in 1947 voor Freek Somsen, ter nagedachtenis aan zijn moedige gedrag, twee bomen laten planten. Op een prominente plek in de woonkamer van de familie stond uit dankbaarheid een foto van Freek.

Lees ook

Ik vind: Corona in Doesburg

Terugkijkend naar de coronagolf in het voorjaar leek het toen in Doesburg een ruisend beekje, …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.