Home / Alle-Regiobode / Hoe keizer Wilhelm II bijna in De Steeg kwam wonen

Hoe keizer Wilhelm II bijna in De Steeg kwam wonen

REGIO / DE STEEG – Honderd jaar geleden, op 9 november 1918, vluchtte de Duitse keizer Wilhelm de Tweede (op de foto in 1902) vanuit België naar Nederland. Dit bracht ons land destijds in rep en roer. Nederland was in die tijd immers neutraal, dus hoe bestond het dat deze krijgsheer ten tijde van de Eerste Wereldoorlog naar ons land durfde te komen. Wolter van den Brink uit Doesburg, voormalig Adjudant van de Koninklijke Landmacht BD, schreef een verhaal over dit stukje wereldgeschiedenis, dat bijna bij onze lokale historie zou horen.

Directe aanleiding van Wilhelms vlucht waren de Duitse muiterijen in de Ardennen. De keizer, die op dat moment in Spa verblijft, is zelfs bij zijn trouwe troepen geen moment meer veilig. Het opperbevel vreest een bloedige lynchpartij. Op zaterdag 9 november 1918 is de situatie zodanig geëscaleerd, dat het opperbevel Zijne Majesteits persoonlijke veiligheid niet langer kan garanderen. De heren raden hun meester met klem aan onverwijld naar Nederland uit te wijken. De keizer verzet zich fel tegen dergelijke vernederende vluchtplannen, maar geeft uiteindelijk toch toe en ziet zich genoodzaakt zijn toevlucht te nemen tot het kleine Nederland en politiek asiel aan te vragen bij de neutrale buren. Wilhelm eist wel dat Wilhelmina van de gang van zaken op de hoogte wordt gebracht. De diplomatieke en militaire voorbereidingen voor zijn vlucht zijn reeds begonnen. De Nederlandse resident in Brussel wordt op 9 november 1918 verwittigd dat de Duitse keizer hoogstwaarschijnlijk nog de komende nacht naar Nederland zal uitwijken. En Wilhelm vlucht. Die novemberdag, even voor 20.00 uur ’s avonds, verlaat hij zijn huis in Spa en begeeft zich naar het station. De hoftrein, die hem naar ons land zou brengen, vertrekt echter pas de volgende morgen om 05.00 uur.
Aanvankelijk spoort men in de richting van Luik. Maar dan besluiten de officieren in het gevolg van de keizer om niet door deze roerige stad te rijden. In de buurt van Luik stapt het hoge gezelschap over in de daar opgecommandeerde militaire voortuigen.
Inmiddels heeft Brussel ook niet stilgezeten. De gevolmachtigde van Nederland daar heeft twee koeriers naar de Minister van Buitenlandse Zaken in Den Haag gestuurd – en mogelijk ook naar de koningin.

Sergeant Pinckaers

De spannende gebeurtenissen volgen elkaar snel op. Vanaf het moment dat het keizerlijke gezelschap in de omgeving van Luik in de gereedstaande auto’s is overgestapt, rijdt de karavaan via duistere wegen richting Nederland. Het douanekantoor aan de grens gaat om 07.00 uur open. De doorlaatpost wordt bewaakt door de grenswacht, onder commando van sergeant Pinckaers. Het is 06.00 uur in de morgen en pikdonker als de grenswachten in de duisternis schimmen van auto’s en mensen ontwaren. De toegeschoten Pinckaers telt snel negen gecamoufleerde Duitse personenauto’s. Vanuit Brussel is een ordonnans naar Eijsden gestuurd om de grensbewakingsautoriteiten order te geven Duitse militaire personenauto’s door te laten. Deze man komt echter te laat in Eijsden aan om de grenswachten op de hoogte te stellen.
Geen nood echter. De keizerlijke diplomaten verklaren omstandig – en waarschijnlijk naar waarheid – dat de Nederlandse regering op de hoogte is van hun komst. Sergeant Pinckaers is stomverbaasd als blijkt dat het om keizer Wilhelm II en zijn gevolg gaat. Des te vastberadener blijft hij bij zijn weigering de vluchtelingen door te laten. Orders zijn orders. Zelfs het aanbod van de auto’s in ruil voor doorlating van de grootvorst kan de sergeant niet overtuigen. Pinckaers belt naar de garnizoenscommandant in Maastricht, terwijl het nieuws als een lopend vuurtje door het dorp gaat: de keizer is verlicht en staat aan de grens. De rap gearriveerde seizoenscommandant lijkt wel op de hoogte en maakt echter gauw een eind aan de situatie en loodst het hele gezelschap naar het station van Eijsden. De keizer wordt hier geregeld door het publiek uitgejouwd en bespot. Gelukkig voor de grootvorst verschijnt even na 08.00 uur de hoftrein uit België, waar hij met zijn gevolg snel instapt om te ontbijten en zich te vermommen in een houtvestersuniform.

Naar Amerongen

De voorname passagiers moeten echter nog een poosje wachten voor de stilstaande hoftrein vanuit Eijsden vertrekt. In de nacht van 10 op 11 november 1918 wordt de keizer in de trein officieel medegedeeld dat Nederland hem wil toelaten. Het is mogelijk dat bij die gelegenheid tevens tegen hem is gezegd waar hij zou worden ondergebracht. Tijdens het ondoorzichtige voorbereidende overleg over de komst van Wilhelm kan van keizerlijke zijde zeer wel een voorkeur voor bepaalde locaties zijn uitgesproken. Want hoewel de koningin buitengewoon genereus onder andere Paleis Het Loo als tijdelijk opvangcentrum aan de keizer heeft aangeboden, lijkt het enigszins te verwachten dat Wilhelm daarop niet enthousiast zal reageren. Bij een bezoek aan vrienden op Kasteel Middachten in De Steeg is Wilhelm niet ingegaan op een aanbod om te logeren op Het Loo. Gekozen wordt voor kasteel Amerongen, waar de graaf een broer is van de kasteelheer op Middachten.
Overigens heeft Wilhelm begin jaren twintig een poging gedaan terug te keren naar onze regio. Hij deed een bod op Kasteel Rhederoord in De Steeg. Hier stak koningin Wilhelmina (toen 38) echter een stokje voor. Hare Majesteit gunde de voormalige krijgsheer weliswaar asiel, maar wilde hem niet té na hebben.

En dus rijdt de hoftrein op die 11e november 1918 naar station Maarn. De keizerlijke vlucht lijkt ondertussen in het hele land al uitgelekt. Overal langs de route staan drommen nieuwsgierige mensen op de passage van de geblindeerde trein te wachten. De bevolking uit zich ongeremd met schreeuwpartijen en gebaren. Pas in de middag arriveert de trein in Maarn. Ondanks de regen staat ook hier al veel volk te kijken. De keizer reist met ongeveer de helft van zijn gevolg direct door naar kasteel Amerongen. De overige reizigers volgen later, als de Nederlandse regering de hoftrein in beslag heeft genomen. Wilhelm neemt in eerste instantie zijn intrek in kasteel Amerongen en verhuist in 1920 naar Huize Doorn, waar hij tot zijn overlijden op 4 juni 1941 zou wonen. In 1918 deed hij afstand van de Duitse troon en werd Duitsland een republiek.

Lees ook

Rick Evers: Ricky’s cleaning channel

Ik ga mijn baan opzeggen. Ik word namelijk cleanfluencer. Heb ik over gelezen en dat …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.