Erfgoed-werkgroep ijvert voor behoud IJssllinie in Rheden

DE STEEG – Al twee jaar borrelde er bij een paar mensen uit de gemeente Rheden het idee aandacht te schenken aan de objecten en de verhalen behorend bij de Rhedense IJssellinie, 1938-1940. Verval, gebrek aan informatie en zorgen voor de toekomst van deze objecten, waren reden om in actie te komen voor deze historische objecten binnen de gemeente.

Er is nu een Erfgoed-werkgroep opgericht die gaat strijden voor behoud van de bunkers en andere verdigingingswerken.

Bij toeval bleek dat op hetzelfde moment dat de particulieren nadachten over behoud van de overblijfselen van de IJsselllinie, ambtenaren van de gemeente Rheden de objecten in kaart hadden laten brengen op de archeologische verwachtings-kaart. Door deze registratie krijgen de objecten, waarvan de meeste zogenaamde kazematten en bunkers zijn, een min of meer beschermde status.

Vrijdag 11 oktober kwamen na een oproep in de krant tien vrijwilligers voor het eerst bijeen in het gemeentehuis in de Steeg, onder leiding van een ambtenaar Monumenten en Uitvoering Ruimte. Besloten werd zich in te gaan inzetten voor het Rhedense gedeelte van de IJssellinie.

In de volksmond worden de kazematten langs de IJssel bunkers genoemd. Het Nederlandse woord kazemat is afkomstig uit het Frans casematte of Italiaans casamatta en duikt in onze taal voor het eerst op in de 16e eeuw (omstreeks het begin van de 80-jarige oorlog). Zowel het Franse als het Italiaanse woord vinden hun oorsprong in het Byzantijns-Griekse woord chastamata en dit woord was een aanduiding voor schietgaten. Kazematten zijn zwaar versterkte ruimten die voorzien zijn van schietgaten en waarin kanonnen of mitrailleurs geplaatst kunnen worden. Zij kunnen zowel onderdeel zijn van een vestingwerk als vrijstaan.

In de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog leek de IJssellinie aanvankelijk meer betekenis te krijgen als verdedigingswerk. In 1938 werd een linie van 350 kazematten langs de IJssel en naar het zuiden toe langs het Pannerdens Kanaal, Maas-Waalkanaal, de Maas en het Juliakanaal. Omdat in de legertop een conflict ontstond, werd echter op het laatste moment met troepen geschoven, waardoor de IJssellinie werd afgezwakt. In 1940 werd de IJssellinie verder uitgekleed toen alle kanonnen die langs de linie werden gebruikt, moesten worden ingeleverd.
De Werkgroep IJssellinie Gemeente Rheden zal zich beperken tot de Rhedense objecten. De werkgroep start zonder enige vorm van budget en zuiver met vrijwilligers. De gemeente Rheden zal de werkgroep daar waar mogelijk ondersteunen. Daarbij zal de werkgroep geadviseerd worden door de Stichting Menno van Coehoorn en de Stichting Militair Erfgoed.

Ongetwijfeld zal de groep in de toekomst nog meer ondersteuning kunnen gebruiken van andere organisaties, op adviserend vlak dan wel financieel vlak. Belangrijke doelen die de werkgroep zich nu al gesteld heeft zijn; inventarisatie van de objecten en de historische informatie over de objecten, samenstellen van een databank van gegevens over de objecten, inventarisatie van de staat van onderhoud van de objecten en opstellen van beheersplannen van de objecten en daar waar mogelijk werken aan het behoud van de objecten.

Niet onbelangrijk zal zijn de vergaarde gegevens en het werk aan de objecten door te geven aan generaties na ons. Dit laatste kan door ook het onderwijs bij het project te betrekken.

Voor dit alles is nog heel veel werk te verzetten. Aan het enthousiasme van de leden van de verse werkgroep zal het niet liggen. Zij willen de handen uit de mouwen steken. Het ene lid van de werkgroep zal meer gelegen zijn ervaring en kennis in te zetten en een ander lid van de werkgroep zal letterlijk liever restauratiewerkzaamheden verrichten. Omdat de objecten door heel de gemeente verspreid liggen, worden vrijwilligers uit heel de gemeente gevraagd zich aan te melden voor deelname aan de werkgroep.
Heeft u interesse in erfgoed en zin uw kennis of daadkracht in te zetten voor het behoud van deze erfgoedobjecten voor generaties na ons, meldt u zich dan aan bij drs. Ing. mevrouw J. Roselle, technisch medewerker Monumenten en Uitvoering Ruimte, Gemeente Rheden, Hoofdstraat 3, 6994 AB De Steeg Postbus 9110, 6994 ZJ De Steeg, 026- 4976437. In november zal de werkgroep opnieuw bij elkaar komen.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.